Een fossiel van een luis

Een fossiel van een luis

luis houtskool

Luis houtskool afb. 1

Karmijn rood is een pigment uit de 16e eeuw en wordt nog steeds gewonnen uit de Cochenille luis. Die luis ga ik schilderen met zijn eigen pigment.

Wat is pigment

Voor het kleuren van verf worden pigmenten gebruikt. Pigment is poeder dat uit kleine, onoplosbare, sterk gekleurde korrels bestaat. Pigmenten komen zowel synthetisch voor als natuurlijk. De natuurlijke pigmenten worden gewonnen uit b.v. mineralen, planten, en ook enkele dierlijke pigmenten; zoals sepia uit inktvis én de Cochenille luis.

De Cochenille luis

De Cochenille luis is een soort schildluis en wordt al eeuwenlang in Zuid-Amerika en Mexico op schijfcactussen gekweekt. Hiervoor zijn speciale cactusplantages aangelegd waar de luis zich voedt met het sap van de cactus. Het pigment wordt gewonnen uit het bloed van de vrouwtjes schildluis en uit de eitjes. Omdat er vooral veel kleurstof in de eitjes zit, worden de luizen vlak voordat ze hun eitjes leggen verzameld en gedood, waarna ze gedroogd, gemalen en gefilterd worden.

Cochenille luis met gel

Cochenille luis met gel afb. 2

Deze‚ natuurlijke’ kleurstof zit trouwens ook in ons voedsel. Veel roze gekleurde toetjes, koekjes of snoepjes bevatten deze natuurlijke kleurstof Cochenille luis.

Tekenen met houtskool

Voor dit schilderij koop ik een wit katoenen doek van 24x30cm, een pot High Solid Gel Gloss, en een zak Karmijn rood pigment.

Op internet zoek ik de Cochenilleluis op en teken deze groot met houtskool op het doek.
zie afb. 1

Tip: de houtskool lijn bij gebruik van een lichte kleur verf zoveel mogelijk uitgummen, zodat het gruis van de houtskool de kleur van de verf niet beïnvloedt.

Met de gel schilderen

Close up gel schilderen

Detail cochenille luis gel afb. 4

Gel op kwast

Kwast met klodder gel afb. 3

De High Solid Gel die ik ga gebruiken, is in feite een dikke medium, een pasta die glans geeft en snel droogt én je kunt er flinke structuren mee maken. Met deze gel schilder ik royaal over de houtskool heen. Op de kwast neem ik een ruime klodder gel en schilder de pootjes en de segmenten van het lichaam apart en geef ook veel ruimte tussen deze delen. De kwaststreek laat ik soms goed zichtbaar staan en speel met de structuur van de verf zie afb. 2, 3 en detail foto afb. 4.

Tip: de kwast direct na gebruik goed reinigen met water en vloeibare zeep.

Zelf de olieverf maken

Karmijn rode olieverf maken

Lijnolie toevoegen afb. 4

Voor dit schilderij maak ik zelf de olieverf met het Karmijn rood, een purperrode zeer felle kleur. Om het pigment te verwerken, moet ik gebruik maken van een bindmiddel en daarvoor is de lijnolie.

Als gereedschap dienen; een glazen plaat van 30x30cm met geslepen randen, een glazen loper, pipet, paletmes en theelepel. Het volgende recept is een eenvoudig recept voor direct gebruik.

Ingrediënten olieverf

• het Karmijn rood pigment
• alcohol 96%
• lijnolie

Karmijn rode olieverf maken

Pigment en lijnolie wrijven afb. 5

Schep twee theelepels pigment op de glasplaat en bevochtig deze met alcohol 96% en meng het pigment met een paletmes tot een stijve pasta. Vervolgens met een pipet lijnolie erbij druppelen. Met de glazen loper de pasta met stevig ronddraaiende bewegingen over de hele plaat wrijven. zie afb. 5 en 6

Tussendoor schraap ik de verf van de rand van de glazen loper bijeen, vorm weer een bergje en wrijf verder tot ik een dikke pasta heb gekregen. Let op: tijdens de bereiding geen pigment meer toevoegen anders wordt de pasta taai.

Tip: Wanneer je teveel olieverf hebt gemaakt, kan het goed bewaard worden in een donkere pot.

Medium

Karmijn rode olieverf opsmeren

Verdunnen met medium Damar vernis afb. 6

Bij het overschilderen van de gel luis met de Karmijn olieverf gebruik ik een zelf gemaakt medium (damar vernis). Medium is een hulpmiddel om de eigenschappen van de verf naar eigen behoefte aan te passen. De pasteuze verf maak ik door middel van dit medium vloeibaarder. In plaats van damar vernis kun je hiervoor ook gewoon lijnolie gebruiken. zie afb. 6

Met de olieverf schilderen

Ik gebruik twee platte varkensharen kwasten nr. 24 en 12. Het schilderij leg ik op tafel en draai het tijdens het schilderen rond om overal goed bij te kunnen. De verf royaal meerdere keren helemaal over de gel schilderen in horizontale strepen. Tussendoor laten drogen, de droogtijd is meestal een paar dagen – dat hangt ook van de dikte van de verf af. Het schilderen met de Karmijn olieverf net zolang herhalen tot de gewenste diep rode purperkleur er op zit. Rond de verhoogde structuren ontstaan mooie donkere kleuren en door met een keukenpapier daar waar gewenst de verf iets weg te wrijven, wordt een lichtere kleur opgeroepen. zie afb. 7.

Close up cochenille luis

Detail Cochenille luis afb. 7

Tip: je kunt natuurlijk ook olieverf uit een tube gebruiken.

Fossiel schilderijen

Op deze wijze heb ik een hele serie ‘fossielen’ geschilderd, en voor alle beesten van klein tot groot; vlo, luis, mug, vlieg, spin, sprinkhaan, vlinder, garnaal, vis, kikker, kreeft, kwal, etc. in de kleur (het pigment) van hun lijf geschilderd en met dezelfde techniek als deCochenille luis toegepast. zie afb. 8

Tip: gebruik steeds hetzelfde formaat doek dat vormt een mooie eenheid in de serie.

 

 

ella

Kunstenaar, portretschilder, beeldhouwer, preparateur i.o., atelier #Haarlem, afgestudeerd aan de Rietveld academie (1994)

Leave a Reply